Nowe komentarze  rozwi艅
Archiwum    rozwi艅

Ze strapontena

o serwisie wyszukiwanie
 

Fredro. Triumf s艂owa, bez sztampy. 07-09-2013

Zainicjowane rok temu przez Prezydenta Narodowe Czytanie najwi臋kszych polskich dzie艂 literackich to dla mnie wzruszaj膮ca inicjatywa. Cierpi臋 bowiem na brak S艁OWA, które najzwyczajniej zanika w kulturze pod naporem powszechnego prymitywizmu wykszta艂cenia, bylejako艣ci potrzeb intelektualnych i najzwyklejszego zchamienia.

Teksty Aleksandra Fredry (1793-1876) lubi臋 szczególnie. Nie tylko za pi臋kny i soczysty j臋zyk. Równie偶 za trafno艣膰 obserwacji, nastrój, charakterystyk臋 typów, rymy i dowcip. Ot przyk艂ad: kto dzi艣 powie tantna wdowa?

Pierwsza w Narodowym Czytaniu by艂a Zemsta. Z wielkich ksi膮g, wydrukowanych specjalnie na t臋 okazj臋 przez Kancelari臋 Prezydenta tekst prezentowali ludzie znani i lubiani, ale nie aktorzy. Dos艂ownie prezentowali, a nie grali. To by艂o mi艂e, takie rodzinne czytanie przy kominku, z podzia艂em na role. Liczna publiczno艣膰, w pi臋knym parku, reagowa艂a 偶ywio艂owo, zw艂aszcza na kwestie Papkina-Ogórka, z krokodylowym punktem kulminacyjnym.

Andrzej Poniedzielski jako Rejent Milczek by艂 doskonale trafiony - on w zasadzie na co dzie艅 jest taki jak jego bohater. Oczywi艣cie nie by艂by sob膮, gdyby troch臋 nie namiesza艂: w jednej z powtarzalnych kwestii „Niech si臋 dzieje wola Nieba, z ni膮 si臋 zawsze zgadza膰 trzeba” postawi艂 na ko艅cu znak zapytania. Podstolina-Dudziak, tantna wdowa w艂a艣nie, urocza. Klara-Rusowicz od razu warta wzi臋cia. Wac艂aw-Górski nieco blady, ale taka to rola. Duet Cze艣nik-D臋bski i Dyndalski-P膮gowski, mocium panie, obroniliby si臋 i w teatrze.

Zemsta, jak wiele innych utworów drwi膮cych z ludzkich przywar zmusza do odgadywania podobie艅stw w sobie. Doszed艂em do wniosku, 偶e mam du偶o z Papkina. Ale i troch臋 z Cze艣nika, i z Rejenta. Trudno, nie poprawi臋 si臋 (cho膰 b臋d臋 bardziej 艣wiadom uci膮偶liwo艣ci jakie sprawiam bli藕nim). Bo jak napisa艂 kasztelan Andrzej Maksymilian Fredro (1620-1679), polityk, filozof, pisarz moralista, pedagog, mówca, historyk, daleki przodek Aleksandra z innej linii, cytowany przez niego w oryginalnym motto:
Nie masz nic tak z艂ego,
偶eby na dobre si臋 nie przyda艂o.
Bywa z w臋偶a dryjakiew,
z艂e cz臋sto dobremu okazyj膮 daje
.

Mo偶e ze wzgl臋du na komplet brzydkich cech charakteru, które uosabiam, a tak偶e nadziej臋 rych艂ej poprawy, otrzyma艂em od Rejenta Milczka jego egzemplarz Zemsty z osobist膮 dedykacj膮:

PANU WOJTQ
KTÓREN BY艁 PRZY TEM
POTEM RECENZOWA艁
S艁OWEM ROZMAITEM

Sprezentuj臋 go w odpowiednim czasie Izbie Wspomnie艅 lub mo偶e nawet jego osobistemu Muzeum Rejenta.

Dodam przewrotnie, 偶e Aleksandra Fredr臋 najbardziej ceni臋 za dzie艂a, których nie napisa艂, ale s膮 mu przypisywane: np. wiersz Antoniego Or艂owskiego Telimena i Mrówki, rozwijaj膮cy epizod Telimeny i Tadeusza w 艢wi膮tyni Dumania z ksi臋gi V Pana Tadeusza. Znam go na pami臋膰 od czasów szkolnych. Lubi臋 S艁OWO po prostu, zw艂aszcza ciekawe.

7.09.2013 r. Narodowe czytanie Fredry, Warszawa, Ogród Saski. Zemsta. Czytali: Urszula Dudziak (Podstolina), Ania Rusowicz (Klara), Pascal Brodnicki (Pere艂ka), Krzesimir D臋bski (Cze艣nik), Robert Górski (Wac艂aw), Robert Korzeniowski (艢migalski), Micha艂 Ogórek (Papkin), Andrzej Poniedzielski (Rejent Milczek), Andrzej P膮gowski (Dyndalski), Krzysztof Ziemiec (Mularz I), Tomasz Zimoch (didaskalia), a tak偶e praprawnuk Aleksandra Fredry - Maciej Szeptycki (Mularz II). Muzyka Dariusz Horacy 艁api艅ski, re偶yseria Halina Przebinda.


Z kronikarskiego obowi膮zku odnotowuj臋, 偶e w sierpniu wys艂ucha艂em w Filharmonii Narodowej, dwóch koncertów Rosyjskiej Orkiestry Narodowej Michai艂a Pletniowa. Utwierdzi艂em si臋 w przekonaniu, 偶e jest to znakomita orkiestra i rewelacyjnie prowadzona. Nigdy bym nie pomy艣la艂, 偶e z przyjemno艣ci膮 wys艂ucham utworów kompozytorów, których normalnie nie wytrzymuj臋. Pletniow czyni cuda.

16.08.2013, Filharmonia Narodowa, Chopin i jego Europa. Rosyjska Orkiestra Narodowa pod dyr. Michai艂a Pletniowa. Solista Gerhard Oppitz (fortepian). W programie: Witold Lutos艂awski, Livre pour orchestre i Koncert fortepianowy oraz Igor Strawi艅ski Ognisty ptak.

17.08.2013, Filharmonia Narodowa, Chopin i jego Europa. Rosyjska Orkiestra Narodowa pod dyr. Michai艂a Pletniowa. Solista Nikolai Lugansky (fortepian). W programie: Sergiusz Rachmaninow, III Koncert fortepianowy d-moll op. 30 oraz Aleksander G艂azunow, Pory roku op. 67.

Fot. w艂asne

Komentarze         dodaj komentarz
Wanda, do Tadeusza
Ciesz臋 si臋, 偶e wspomnia艂 Pan o Festiwalu Tw贸rczo艣ci Wojciecha M艂ynarskiego, r贸wnie偶 mam nadziej臋, 偶e b臋dzie kontynuowany. Oczywi艣cie ma Pan prawo do w艂asnej oceny wykonawc贸w. Nie mog臋 si臋 jednak w pe艂ni z ni膮 zgodzi膰. S艂ucha艂am Ma艂gorzaty Nakoniecznej i wywiadu z ni膮, nie by艂a moj膮 faworytk膮, ale jej m艂odo艣膰 i 偶ywio艂owo艣膰 zrobi艂a na mnie bardzo pozytywne wra偶enie. "Jako wielbicielka tw贸rczo艣ci Jeremiego Przybory i Jerzego Wasowskiego wyst臋powa艂a z koncertami piosenek z Kabaretu Starszych Pan贸w w projektach jazzowych na Mi臋dzynarodowym Festiwalu "Kalejdoskop Form Muzycznych" w Sopocie." "Jest zdobywczyni膮 g艂贸wnych nagr贸d na festiwalach piosenki poetyckiej: OFPA w Rybniku, Radomiu, Ole艣nie i literackiej im. 艁ucji Prus w Bia艂ymstoku, im. Kaliny J臋drusik w Cz臋stochowie, im. Jonasza Kofty w Warszawie, Jeremiego Przybory w Kutnie, Jerzego Wasowskiego w Warszawie, Agnieszki Osieckiej w Niemodlinie." Dwudziestolatka kt贸ra pos艂uguje si臋 S艂owem takich klasyk贸w i robi to niebanalnym g艂osem (opinia moja czyli absolutnego laika), filtruje przez swoj膮 osobowo艣膰 teksty mistrza M艂ynarskiego zas艂uguje - wed艂ug mnie - na ciep艂膮 uwag臋 i akceptacj臋. Rozumiem jednak odmienno艣膰 gustu. P艂yta p. Jacka Bo艅czyka "Resume" - doskona艂a.
2013-10-06
Wanda
Prawd臋 m贸wi膮c daleka jestem od akcyjno艣ci typu "Ca艂a Polska czyta dzieciom" czy "Czytamy klasyk贸w" mo偶e dlatego, 偶e nie lubi臋 robi膰 czegokolwiek na has艂o i odk膮d nauczy艂am si臋 samodzielnie czyta膰 w wieku czterech lat - sama zaspokajam te potrzeby. Ale gdybym mia艂a mo偶liwo艣膰 pos艂uchania Takiego Rejenta... Zauwa偶y艂am te偶 dziwn膮 prawid艂owo艣膰: je偶eli w dzieci艅stwie si臋gn臋艂am po kt贸rego艣 klasyka zanim poleci艂a mi to zrobi膰 szko艂a - ch臋tnie, albo czasem do niego wraca艂am. W innym przypadku - raczej nie. Ca艂e szcz臋艣cie, 偶e g艂odna czytania poch艂ania艂am, przypadkiem mo偶e, w艂a艣ciwe pozycje z literatury polskiej. Egzemplarza Zemsty zazdroszcz臋 z ca艂ych si艂 :) Czy kto艣 wie sk膮d si臋 wzi臋艂o "zazdraszczam"?
2013-10-06
zbywasz
Mistrza Fredr臋 ceni臋 zw艂aszcza za obsceni臋.
2013-10-02
Piotr, do Tadeusza
Dzi臋ki za wpis i gar艣膰 informacji o I Festiwalu Tw贸rczo艣ci M艂ynarskiego. Nie mia艂em poj臋cia, 偶e zaistnia艂. Przeka偶臋 to wszystkim znajomym. Uwaga o Operze Le艣nej jest s艂uszna. Ta "Zatoka..." za bardzo 艣mierdzi cwaniactwem i tanim biznesem. pzdr
2013-09-28
Ze strapontena
Pani Anno... kocham Pani膮!... Wszystko... (za M艂ynarskim)
2013-09-28
Anna
Do KONKURENCJI: Wystarczy, 偶e raz kto艣 potraktuje siebie samego z nale偶ytym dystansem i przymru偶eniem oka, a ju偶 jaka艣 hiena wyci膮gnie, rozniesie i wykorzysta do nagonki - zamiast okaza膰 uznanie i szacunek dla samokrytycznych opinii. Tylko w艣r贸d komentator贸w znalaz艂o by si臋 paru Papkin贸w p艂ci obojga, ale siedz膮 cicho. Panie Wojtku, podziw za odwag臋 i brak nabo偶nego do siebie stosunku. Trzyma膰 tak dalej!!!
2013-09-25
Tadeusz J. Sibiga
Chcia艂em, je偶eli mog臋, da膰 pocz膮tek dyskusji na nowy temat. Ot贸偶 onegdaj atendowa艂em wydarzeniu kulturalnemu w Sopocie, w Zatoce Sztuki. By艂a to pierwsza, i mam nadziej臋 nie ostatnia, edycja Festiwalu Tw贸rczo艣ci Wojciecha M艂ynarskiego. Inicjatywa godna pochwa艂y i kontynuowania. Pierwszego dnia, w sobot臋 21 wrze艣nia opr贸cz wielu imprez towarzysz膮cych z udzia艂em Mistrza odby艂 si臋 koncert laureat贸w konkursu na interpretacj臋 piosenek z tekstami Wojciecha M艂ynarskiego. Artyst贸w trzeba przyzna膰 prawie profesjonalnych. Jury pod przewodnictwem Mistrza wybra艂o wykonawczyni臋, kt贸ra moim zdaniem nie powinna nawet znale藕膰 sie w gronie pi膮tki najlepszych: Grand Prix otrzyma艂a Ma艂gorzata Nakonieczna Moim zdaniem osoba md艂a i bez wyrazu. Na dalszych miejscach znale藕li si臋 Piotr Kosewski i Ewa B艂achnio, kt贸rzy - znowu moim zdaniem - powinni wygra膰 t臋 konkurencj臋. W drugim dniu, znowu po kilku imprezach towarzysz膮cych, odby艂 si臋 koncert galowy z udzia艂em przynajmniej dw贸ch gwiazd - Joanny Trzepieci艅skiej i Wiktora Zborowskiego, kt贸ry jest jak czerwone wino: coraz lepszy. Nie spos贸b nie wspomnie膰 o inicjatorze i duszy tego wydarzenia Jacku Bo艅czyku, kt贸rego zaliczam tak偶e do grona gwiazd. S艂owem impreza znakomita. No i ma艂a 艂y偶eczka dziegciu: pierwszego dnia w namiocie, gdzie odbywa艂 si臋 koncert by艂o bardzo zimno. Ca艂e szcz臋艣cie, 偶e organizatorzy rozdali kilkana艣cie koc贸w na kilkuset widz贸w. W drugim dniu by艂o cieplej, ale zgrzytem by艂o zarezerwowanie dw贸ch trzecich najlepszych miejsc na widowni dla "go艣ci specjalnych". Gawied藕, kt贸ra zap艂aci艂a za bilety musia艂a siedzie膰 daleko z ty艂u. Nast臋pn膮 edycj臋 festiwalu proponuj臋 przenie艣膰 do Opery Le艣nej. B臋dzie wi臋cej miejsca. Wiele os贸b odesz艂o od kasy z kwitkiem zamiast biletu.
2013-09-24
Konkurencja
Te podobie艅stwa z Papkinem mo偶na by艂o przeczuwa膰 - ale musia艂 to kto艣 powiedzie膰...? Tak by艂o mi艂o.
2013-09-24
uweiss
Po prostu dzi臋kuj臋 za Pana relacje i s艂owa. Serdeczno艣ci i pozdrowienia.
2013-09-23
Anna 2
Ogl膮da艂am "Narodowe Czytanie" na stronie Tr贸jki i niestety (ale z przyjemno艣ci膮) znowu si臋 z Panem zgadzam. Bardzo ch臋tnie tych artyst贸w obejrza艂abym np. w Teatrze Polskim. Taka "Zemsta" nie tylko by si臋 obroni艂a, ale wyprzedzi艂aby r贸偶ne "nowe" na Fredr臋 spojrzenia (szczeg贸lnie Rejent!). Do dzi艣 sobie Fredr臋 czytam bo ceni臋 jego zmys艂 obserwacji i mistrzostwo tworzenia ma艂ych form scenicznych.
2013-09-21
Dodaj sw贸j komentarz
podpis
komentarz
 
Prosimy o przyj臋cie do wiadomo艣ci, 偶e przed publikacj膮 wpis zostanie zweryfikowany w celu eliminacji tre艣ci, kt贸rych publikacja jest niezgodna z prawem lub narusza dobre obyczaje.
 
 
 
© 2010-2017 Straponten.art.pl Prawa autorskie zastrze偶one.